Tâm lý học khác gì Tham vấn - Trị liệu tâm lý tại Trường Đại học Văn Lang?

“Tâm lý học với Tham vấn - Trị liệu tâm lý có phải là một?”, “Học ngành nào thì làm nhà tâm lý?”, hay “Con tôi nên chọn hướng nào phù hợp hơn?” là những câu hỏi phổ biến của phụ huynh và học sinh khi tìm hiểu lĩnh vực sức khỏe tinh thần.

Trên thực tế, dù có mối liên hệ chặt chẽ và cùng hướng đến việc hỗ trợ con người, Tâm lý học và Tham vấn – Trị liệu tâm lý là hai định hướng đào tạo khác nhau về phạm vi kiến thức, kỹ năng chuyên môn và định hướng nghề nghiệp. Nếu bạn đang phân vân giữa hai lựa chọn này tại Trường Đại học Văn Lang, bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn để đưa ra quyết định phù hợp.

 Vì sao nhiều người chưa phân biệt được sự khác nhau của Tâm lý học và Tham vấn - Trị liệu?

Sự nhầm lẫn xuất phát từ việc cả hai đều liên quan đến hành vi, cảm xúc và sức khỏe tinh thần của con người. Nhiều người thường cho rằng học Tâm lý học sẽ mặc định trở thành nhà trị liệu tâm lý hoặc Tham vấn – Trị liệu tâm lý chỉ là một tên gọi khác của ngành Tâm lý học.

Tuy nhiên, có thể hiểu đơn giản:

• Tâm lý học là lĩnh vực nghiên cứu rộng về hành vi, cảm xúc, nhận thức và cách con người tương tác trong xã hội.
• Tham vấn – Trị liệu tâm lý là hướng chuyên sâu tập trung vào hỗ trợ, đồng hành và can thiệp đối với những khó khăn tâm lý hoặc sức khỏe tinh thần của cá nhân.

Nói cách khác, nếu Tâm lý học giúp người học hiểu con người một cách toàn diện, thì Tham vấn – Trị liệu tâm lý đi sâu hơn vào quá trình hỗ trợ con người vượt qua vấn đề tâm lý.

Tâm lý học tại Trường Đại học Văn Lang: Học rộng để ứng dụng đa lĩnh vực

Ngành Tâm lý học tại Văn Lang phù hợp với những bạn yêu thích khám phá hành vi, cảm xúc và tư duy con người trong nhiều bối cảnh khác nhau như giáo dục, doanh nghiệp, cộng đồng hay nghiên cứu.

Điểm nổi bật của ngành là tính ứng dụng rộng. Sau khi tốt nghiệp, sinh viên có thể làm việc trong trường học, doanh nghiệp, trung tâm giáo dục kỹ năng, lĩnh vực nhân sự, nghiên cứu xã hội hoặc các dự án phát triển cộng đồng.

Nói cách khác, Tâm lý học không chỉ giới hạn trong trị liệu mà còn mở ra nhiều hướng nghề nghiệp liên quan đến giáo dục, quản trị con người và phát triển cá nhân.

Tham vấn – Trị liệu tâm lý: Hướng đi chuyên sâu về sức khỏe tinh thần

Nếu Tâm lý học mang tính nền tảng và ứng dụng đa lĩnh vực, thì Tham vấn – Trị liệu tâm lý là định hướng chuyên sâu hơn về hỗ trợ tinh thần và chăm sóc sức khỏe tâm lý.

Đối với chương trình học của Trường Đại học Văn Lang, ngành Tâm lý học được chia làm 2 chuyên ngành: Tham vấn - Trị liệu Tâm lý; Tâm lý học xã hội. Ngoài ra, ngành Tâm lý học có 2 hệ: Tiêu chuẩn (học bằng tiếng Việt); Đặc biệt (học bằng tiếng Anh).

Sinh viên theo học chuyên ngành này được học các học phần như:

• Lý thuyết tham vấn trị liệu tâm lý.
• Thực hành can thiệp trẻ rối loạn phát triển.
• Tham vấn chăm sóc sức khỏe.
• Can thiệp khủng hoảng.
• Thực hành tham vấn người lớn, trẻ em, các đối tượng đặc biệt…
• Thực hành tham vấn học đường.

Người học thường có cơ hội tiếp cận môi trường thực tế tại trung tâm tham vấn, trường học, bệnh viện hoặc các cơ sở hỗ trợ tâm lý cộng đồng.

Cơ hội nghề nghiệp cho sinh viên ngành Tâm lý học

Tốt nghiệp ngành Tâm lý học, sinh viên có thể làm việc trong nhiều lĩnh vực liên quan đến sức khỏe tinh thần, giáo dục, doanh nghiệp và nghiên cứu con người. Một số vị trí nghề nghiệp tiêu biểu gồm:

• Chuyên viên tham vấn học đường: Đồng hành cùng học sinh, sinh viên trong các vấn đề về cảm xúc, áp lực học tập, định hướng cá nhân và kỹ năng thích nghi; đồng thời hỗ trợ phụ huynh, giáo viên xây dựng môi trường học đường tích cực.
• Chuyên viên tâm lý trong doanh nghiệp: Làm việc tại phòng nhân sự hoặc phát triển tổ chức, tham gia tuyển dụng, đánh giá năng lực, đào tạo nhân sự và xây dựng môi trường làm việc tích cực dựa trên hiểu biết về hành vi con người.
• Hỗ trợ tâm lý lâm sàng: Tham gia hỗ trợ chuyên môn tại bệnh viện, phòng khám hoặc trung tâm tâm lý, thực hiện sàng lọc tâm lý ban đầu, hỗ trợ đánh giá và phối hợp trong quá trình can thiệp tâm lý.
• Giảng dạy và giáo dục kỹ năng sống: Tham gia đào tạo kỹ năng mềm, quản lý cảm xúc, giao tiếp, giáo dục giới tính hoặc phát triển bản thân cho học sinh ở trường học và trung tâm kỹ năng.
• Chuyên viên can thiệp và hỗ trợ trẻ đặc biệt: Làm việc tại các trung tâm giáo dục đặc biệt, hỗ trợ trẻ có nhu cầu phát triển khác biệt như rối loạn phổ tự kỷ, khó khăn học tập hoặc chậm phát triển kỹ năng.
• Tư vấn hướng nghiệp và tuyển sinh: Làm việc trong các trung tâm hướng nghiệp, trường học hoặc đơn vị giáo dục để hỗ trợ học sinh xác định sở thích, năng lực và lựa chọn lộ trình học tập phù hợp.
• Nghiên cứu và trợ giảng lĩnh vực Tâm lý học: Tham gia nghiên cứu hành vi, cảm xúc và các vấn đề xã hội; hỗ trợ giảng dạy hoặc phát triển học liệu tại các cơ sở giáo dục.
• Điều phối dịch vụ tâm lý: Tham gia quản lý và kết nối dịch vụ tại các trung tâm tư vấn, hỗ trợ vận hành lịch tham vấn, chăm sóc thân chủ và phối hợp hoạt động chuyên môn.
• Đối với vị trí việc làm trở thành Nhà tham vấn - Trị liệu: Chức danh này đòi hỏi trình độ đào tạo cao hơn so với bậc cử nhân. Cần sau khi tốt nghiệp đại học, đào tạo thạc sĩ hoặc các khóa đào tạo chuyên sâu, hàng trăm/nghìn giờ thực hành, thực tập, giám sát, tích lũy kinh nghiệm.

Đây là lựa chọn phù hợp với những bạn mong muốn đồng hành trực tiếp với con người trong quá trình nâng đỡ, hỗ trợ cảm xúc và vượt qua khó khăn tinh thần. 

Tin và Hình: Khoa Xã hội và Nhân văn