Văn Lang 30 năm: Thầy trò Văn Lang - Từ tre làng Việt Nam đến tầm vóc thế giới

Trong triết lý quản trị đại học hiện, việc biến những giá trị địa phương thành tầm ảnh hưởng toàn cầu chính là chìa khóa để một trường đại học vươn lên hàng đầu. Câu chuyện thầy trò trường Đại học Văn Lang dưới đây là minh chứng sinh động cho chiến lược đó. Từ nền tảng tinh hoa văn hóa dân tộc, thầy và trò Văn Lang đã cùng nhau kiến tạo nên những thành tựu mang tầm vóc thế giới, góp phần đưa Đại học Văn Lang vươn mình trên bản đồ giáo dục toàn cầu. Đây không chỉ là niềm tự hào của riêng Văn Lang, mà còn là nguồn cảm hứng cho cộng đồng giáo dục Việt Nam trong hành trình hội nhập và khẳng định vị thế quốc gia.

Tinh hoa quốc gia: Nhà thơ Nguyễn Duy gieo mầm văn hóa tại Văn Lang

Nhà thơ Nguyễn Duy (tên khai sinh Nguyễn Duy Nhuệ, sinh ngày 07/12/1948) là một cây đại thụ của thơ ca Việt Nam hiện đại. Trong những năm tháng chiến tranh, ông vừa cầm súng chiến đấu, vừa cầm bút làm thơ, ghi lại bằng ngôn ngữ thi ca những trải nghiệm bi hùng của cả một thế hệ thanh niên Việt Nam ra trận. Thơ Nguyễn Duy nổi bật ở phong cách kết hợp hài hòa giữa chất liệu dân gian và hơi thở hiện đại, giữa cái ngang tàng, mộc mạc và chiều sâu trầm tĩnh. Ông đặc biệt thành công với thể thơ lục bát – thể thơ truyền thống dân tộc – được làm mới bằng giọng điệu riêng và nhịp điệu cảm xúc hiện đại đầy suy tư. Những vần thơ của ông viết về đất nước, con người, ký ức chiến tranh, về mẹ và quê hương đã đi vào lòng nhiều thế hệ độc giả, trở thành giá trị bền vững trong tâm hồn Việt. Với đóng góp xuất sắc ấy

Trường Đại học Văn Lang vinh dự và tự hào khi có sự đồng hành của nhà thơ Nguyễn Duy trong chặng đường phát triển suốt những năm qua. Hiện nay, ông đang đảm nhiệm vai trò Phó Viện trưởng Viện Đào tạo Văn hóa – Nghệ thuật & Truyền thông và Chủ nhiệm Câu lạc bộ Văn hóa – Văn nghệ Văn Lang, tiếp tục cống hiến tâm huyết, trí tuệ và tình yêu nghệ thuật cho cộng đồng Văn Lang. Dưới sự dẫn dắt của ông, nhiều chương trình văn hóa – nghệ thuật đặc sắc đã được tổ chức, giúp sinh viên Văn Lang và công chúng được tiếp cận, cảm thụ và lan tỏa những giá trị văn hóa dân tộc. Những chương trình tiêu biểu có thể kể đến:

• Triển lãm Thơ Thiền cổ điển Việt Nam – Dấu ấn văn hóa (tổ chức tại Văn Lang nhân kỷ niệm 20 năm lan tỏa dòng chảy Thiền học Việt Nam 2005–2025),
• Âm vang suối mơ (chương trình nghệ thuật tôn vinh dòng nhạc trữ tình),
• Chương trình nghệ thuật kỷ niệm 100 năm ngày sinh nhạc sĩ Văn Cao,
• Âm vang đại ngàn (giao lưu văn hóa Tây Nguyên tại Văn Lang),
• Đêm nhạc Trịnh Công Sơn (tưởng nhớ cố nhạc sĩ Trịnh Công Sơn),
• Lời chúc Hòa Bình (sự kiện kỷ niệm 27 năm bình thường hóa quan hệ Việt – Mỹ),
• Hương rừng Tây Bắc (giới thiệu văn hóa – nghệ thuật dân tộc vùng Tây Bắc),
• Ngày thơ Văn Lang – Trống hội Mùa Xuân (ngày hội thơ thường niên tại trường),
• Vọng Cố Đô (chương trình nghệ thuật về cố đô Huế),
• Tình tự Đất Phương Nam (tôn vinh văn hóa phương Nam), …

Không chỉ lan tỏa giá trị nhân văn qua các chương trình giao lưu, chính những tác phẩm thi ca của Nguyễn Duy cũng trở thành nguồn cảm hứng mạnh mẽ cho lớp nghệ sĩ trẻ ngày nay.

“Vươn tầm thế giới: Từ cảm hứng Tre Việt Nam đến chiến thắng Intervision”

Nửa thế kỷ trước, nhà thơ Nguyễn Duy sáng tác bài thơ “Tre Việt Nam” (1969) khi mới 21 tuổi – một bài thơ mộc mạc viết giữa chiến trường nhưng đã nhanh chóng trở thành tác phẩm kinh điển, đạt giải Nhất cuộc thi thơ Báo Văn Nghệ 1972–1973 và được đưa vào sách giáo khoa phổ thông. Trải qua hơn 50 năm, Tre Việt Nam vẫn vang vọng những thông điệp trường tồn về sức sống dân tộc, và nay tiếp tục truyền cảm hứng cho nghệ thuật đương đại. Mới đây, chính bài thơ này đã khơi nguồn ý tưởng cho ca khúc “Phù Đổng Thiên Vương” do nhạc sĩ Hồ Hoài Anh sáng tác, được thể hiện bởi ca sĩ Đức Phúc – cựu sinh viên Khóa 22 ngành Thiết kế Nội thất, Trường ĐH Văn Lang. Ca khúc kể lại câu chuyện Thánh Gióng – vị thánh huyền thoại, biểu tượng anh hùng của dân tộc Việt – bằng chất liệu âm nhạc kết hợp giữa dân gian và hiện đại. Bốn câu thơ mở đầu Tre Việt Nam đã được trích đưa vào phần mở màn bài hát, như một cách tiếp nối mạch nguồn cảm xúc từ thơ ca vào âm nhạc:

“Tre xanh, xanh tự bao giờ?

Chuyện ngày xưa đã có bờ tre xanh…

Thân gầy guộc, lá mong manh,

Mà sao nên lũy nên thành tre ơi!”

Ca sĩ Đức Phúc hóa thân thành hình tượng Thánh Gióng trên sân khấu Intervision 2025, mặc áo giáp sắt cách điệu, cầm roi tre xông trận trong bối cảnh làng quê Việt Nam xưa. Màn trình diễn độc đáo lấy cảm hứng từ Tre Việt Nam tại Intervision Song Contest 2025 (tổ chức ở Moskva, Nga) đã chinh phục khán giả toàn cầu. Đức Phúc đã xuất sắc vượt qua 22 thí sinh từ 23 quốc gia, giành ngôi Quán quân Intervision 2025 vào đêm 20/9/2025 . Với số điểm kỷ lục 422 điểm từ ban giám khảo quốc tế (bỏ xa người về nhì 373 điểm) , cùng bản phối giàu sáng tạo kết hợp chất liệu dân gian và rap hiện đại, anh đã hoàn toàn thuyết phục được hội đồng nghệ thuật. Theo ban tổ chức, các tiết mục năm nay đều biểu diễn bằng ngôn ngữ dân tộc trên sóng truyền hình và internet, thu hút hơn 4 tỷ lượt khán giả trên toàn cầu . Màn trình diễn đậm đà bản sắc Việt của Đức Phúc đã thực sự làm “dậy sóng” truyền thông quốc tế lẫn trong nước, đưa hình ảnh cây tre Việt Nam vươn tầm thế giới. Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã gửi thư chúc mừng, khen ngợi chiến thắng này là niềm tự hào không chỉ của riêng Đức Phúc mà còn của cả nền âm nhạc và văn hóa Việt Nam đương đại . Ông đặc biệt nhấn mạnh biểu tượng cây tre xuyên suốt tiết mục như đại diện cho “sức mạnh đoàn kết, bản lĩnh kiên cường và khát vọng vươn lên của dân tộc Việt Nam” trên trường quốc tế.

Chứng kiến thành công vang dội của học trò, nhà thơ Nguyễn Duy không giấu nổi niềm xúc động. Ông bật khóc và chia sẻ rằng: “Một bài thơ ra đời hơn nửa thế kỷ, vậy mà vẫn còn đi được vào lòng giới trẻ và vang xa tận nước Nga, ra thế giới… đó quả là niềm hạnh phúc quá lớn đối với một người làm thơ” . Với ông, việc Tre Việt Nam sống lại trong một tác phẩm âm nhạc thời đại mới chính là “món nhuận bút đẹp và đặc biệt nhất” mà cuộc đời thơ ca ban tặng – một phần thưởng tinh thần vô giá giúp ông hồi tưởng sống động những ký ức của một thời mặc áo lính . Quả thật, sự cộng hưởng giữa cảm hứng thi ca từ người thầy và tài năng sáng tạo của người trò Văn Lang đã tạo nên kỳ tích lịch sử cho nghệ thuật Việt Nam: đưa tiếng thơ, tiếng nhạc Việt vang lên đầy kiêu hãnh trên sân khấu lớn của thế giới.

Với Nguyễn Duy, thơ ca không chỉ là nghệ thuật ngôn từ đơn thuần, mà còn là linh hồn của văn hóa Việt, là mạch nguồn ký ức và bản sắc dân tộc chảy xuyên suốt các thế hệ. Tại Văn Lang, ông không chỉ sáng tác, giảng dạy mà còn âm thầm gieo những hạt giống thi ca vào tâm hồn người trẻ. Hình ảnh người thầy – nhà thơ gần gũi, tận tụy đã truyền lửa cho biết bao sinh viên Văn Lang, giúp họ thêm yêu văn chương, yêu văn hóa dân tộc và tự tin mang những giá trị đó ra với năm châu. Âm thầm và bền bỉ, nhà thơ Nguyễn Duy cùng các đồng nghiệp vẫn đang tiếp nối sứ mệnh gìn giữ ngọn lửa văn hóa Văn Lang, để tiếng thơ, tiếng nhạc Việt Nam còn mãi ngân vang trong cộng đồng Văn Lang và lan tỏa giữa dòng chảy sôi động của đời sống hiện đại.

Đẳng cấp toàn cầu: Văn Lang trên bản đồ nghệ thuật – thiết kế quốc tế

Thắng lợi của thầy trò Nguyễn Duy – Đức Phúc chỉ là một trong nhiều minh chứng cho vị thế học thuật và sáng tạo tầm cỡ quốc tế của Đại học Văn Lang. Năm 2025, Văn Lang đã làm nên lịch sử khi lần đầu tiên góp mặt trong bảng xếp hạng đại học QS Thế giới theo lĩnh vực: thuộc Top 51–100 thế giới về lĩnh vực Nghệ thuật trình diễn và Top 101–150 thế giới về lĩnh vực Nghệ thuật & Thiết kế . Đáng tự hào hơn, Văn Lang là đại diện duy nhất của Việt Nam có mặt trong các thứ hạng toàn cầu này. Thành tích ấy đồng nghĩa với việc Văn Lang sánh ngang cùng nhiều trường đại học danh tiếng trên thế giới trong lĩnh vực nghệ thuật, thiết kế – có thể kể đến như Đại học Quốc gia Seoul, Hanyang University (Hàn Quốc), MIT (Massachusetts Institute of Technology), Đại học Pennsylvania, Cornell (Hoa Kỳ), ĐH Quốc gia Singapore, NTU Singapore, Sorbonne University (Pháp), ĐH Quốc gia Đài Loan, v.v. . Từ một trường đại học trẻ của Việt Nam, Văn Lang nay đã tự tin đứng chung bảng xếp hạng với các cường quốc giáo dục, khẳng định tầm vóc toàn cầu của mình trong đào tạo nhóm ngành nghệ thuật – thiết kế.

Đóng góp vào thành công đó là chiến lược đào tạo tiên phong của Văn Lang trong lĩnh vực nghệ thuật và thiết kế. Khoa Mỹ thuật & Thiết kế của trường (thành lập năm 2005) không ngừng cập nhật xu hướng quốc tế, kết hợp nhuần nhuyễn giữa nền tảng nghệ thuật truyền thống và tư duy thiết kế hiện đại. Hiện khoa đào tạo 7 ngành từ đại học đến thạc sĩ, bao gồm Thiết kế Đồ họa, Thiết kế Thời trang, Thiết kế Nội thất, Thiết kế Công nghiệp (Sản phẩm), Nghệ thuật số, Mỹ thuật ứng dụng, và Lý luận & Ứng dụng Mỹ thuật . Chương trình học nhấn mạnh việc lồng ghép yếu tố văn hóa dân tộc trong các dự án sáng tạo, đồng thời tạo điều kiện cho sinh viên trải nghiệm thực tế qua workshop, trại sáng tác với sự tham gia của nhiều nghệ sĩ quốc tế . Nhờ định hướng đó, sinh viên Văn Lang vừa vững chuyên môn theo chuẩn quốc tế, vừa có bản lĩnh thể hiện dấu ấn riêng của văn hóa Việt trong các sản phẩm nghệ thuật – thiết kế.

Quan trọng hơn cả, chất lượng của sinh viên Văn Lang đã được khẳng định bằng hàng loạt giải thưởng uy tín trong và ngoài nước. Liên tục trong 4 năm gần đây, sinh viên Văn Lang giành ngôi Quán quân vòng quốc gia cuộc thi Vô địch Thiết kế Đồ họa Thế giới – Adobe Certified Professional World Championship (ACAWC), đại diện Việt Nam đi tranh tài quốc tế . Năm 2023, sinh viên Ngô Hoàng Phú (Khóa 26, Thiết kế Đồ họa) không chỉ tiếp nối truyền thống đó mà còn xuất sắc đoạt giải Khán giả bình chọn tại vòng chung kết thế giới ACAWC ở Orlando, Hoa Kỳ . Ở lĩnh vực kiến trúc, sinh viên Trần Thị Chi (Khóa 24, Kiến trúc) đã vượt qua hơn 400 đồ án từ 141 trường đại học thuộc 36 quốc gia để giành giải Quán quân cuộc thi International Graduation Project Award 2023 . Cũng trong cuộc thi này, một sinh viên khác của Văn Lang lọt vào Top 50 chung cuộc, cho thấy tài năng của sinh viên kiến trúc Việt Nam không hề thua kém bạn bè quốc tế. Bên cạnh đó, năm nào Văn Lang cũng có sinh viên đoạt giải cao tại Giải thưởng Loa Thành (giải thưởng danh giá cho đồ án tốt nghiệp xuất sắc khối ngành kiến trúc – xây dựng trong nước) . Những thành tích dày đặc ấy chính là minh chứng rõ ràng nhất cho thấy năng lực học thuật và sáng tạo của sinh viên Văn Lang đã đạt chuẩn quốc tế, đủ sức cạnh tranh sòng phẳng trên các đấu trường học thuật toàn cầu .

Từ góc nhìn quản trị đại học, một trường đại học thế kỷ 21 phải biết kể câu chuyện thành công của chính mình để qua đó truyền cảm hứng và thu hút nhân tài. Quả thật, câu chuyện thầy trò Nha tho Nguyễn Duy – Đức Phúc của Đại học Văn Lang chính là một “case study” điển hình, hội tụ đầy đủ các yếu tố cảm xúc, trí tuệ và bản sắc, rất đáng để lan tỏa rộng rãi. Việc một cựu sinh viên Văn Lang giành quán quân cuộc thi âm nhạc quốc tế, với tiết mục mang đậm hồn cốt Việt Nam do cảm hứng từ người thầy là nhà thơ nổi tiếng, đã tạo tiếng vang lớn trên trường quốc tế. Câu chuyện này không chỉ tiếp thêm niềm tự hào và động lực cho nội bộ Văn Lang và giới trẻ Việt Nam, mà còn góp phần quảng bá sinh động hình ảnh Văn Lang ra thế giới như một đại học đổi mới, năng động và hội nhập.

Tròn 30 năm hình thành và phát triển, Đại học Văn Lang đang vững bước trong chiến lược vươn tầm quốc tế. Mục tiêu mà Nhà trường hướng đến vào năm 2030 là lọt vào Top 500 đại học hàng đầu thế giới, thu hút sinh viên nhập học và quy tụ đội ngũ giảng viên, chuyên gia xuất sắc từ khắp nơi. Để hiện thực hóa khát vọng đó, Văn Lang xác định tiếp tục phát huy những giá trị tinh hoa vốn có, đồng thời tiên phong đổi mới trong quản trị và đào tạo theo chuẩn mực quốc tế. Những thành tựu của thầy trò Văn Lang – như câu chuyện Nha tho Nguyễn Duy và Đức Phúc – sẽ được khắc họa đậm nét trong Kỷ yếu 30 năm của Trường như một biểu tượng truyền cảm hứng mạnh mẽ. Từ tinh hoa quốc gia đến đẳng cấp thế giới, Văn Lang hôm nay đã sẵn sàng cất cánh, tự tin khẳng định vị thế đại học Việt Nam tầm vóc toàn cầu. Các thế hệ thầy và trò Văn Lang – với tài năng, bản lĩnh và tình yêu văn hóa dân tộc – chính là nền tảng vững chắc, là động lực to lớn để thương hiệu Văn Lang vươn cao và vươn xa, đóng góp xứng đáng vào nền giáo dục nước nhà và tỏa sáng trên bầu trời tri thức thế giới.

Tin và hình: Tổng hợp