Giáo sư Donald Marinelli (Carnegie Mellon University): Văn Lang là một suối nguồn của tri thức và sự học hỏi lẫn nhau

Trong hành trình đưa công nghệ sáng tạo và trải nghiệm số vào giảng dạy, Trường Đại học Văn Lang đã nhiều lần đồng hành cùng Giáo sư Donald Marinelli – đồng sáng lập Entertainment Technology Center (ETC) tại Đại học Carnegie Mellon, chuyên gia quốc tế trong lĩnh vực sáng tạo và công nghệ, giáo sư tại Arizona State University và Đồng Giám đốc Viện Công nghệ Trải nghiệm VLU. Những năm qua, ông liên tục trở lại Văn Lang với các bài giảng về trí tuệ nhân tạo, Metaverse, Internet vạn vật (IoT), Esports và công nghiệp giải trí, tham gia các sự kiện học thuật, cũng như trực tiếp làm việc với sinh viên trong các dự án game và công nghệ trải nghiệm.

Trong đợt công tác gần đây kéo dài hai tuần, Giáo sư Donald Marinelli tiếp tục đồng hành cùng Trường Đại học Văn Lang, mang đến chuỗi workshop, tọa đàm và các buổi góp ý chuyên sâu cho đồ án của sinh viên. Với ông, công nghệ sáng tạo là “ngôn ngữ chung của người trẻ trên toàn thế giới”, và Văn Lang là một “suối nguồn” của học tập và giảng dạy - nơi thầy và trò cùng học hỏi lẫn nhau mỗi ngày. Trong cuộc phỏng vấn ngắn dưới đây, Giáo sư đã chia sẻ góc nhìn về giáo dục 24/7, về sự khác biệt của thế hệ Gen Z, cũng như kỳ vọng của ông đối với sinh viên Văn Lang trong kỷ nguyên công nghệ đang thay đổi từng ngày.

Xin chào Giáo sư Donald Marinelli. Rất vinh dự được gặp lại Giáo sư tại Trường Đại học Văn Lang, đặc biệt trong thời điểm ý nghĩa khi Nhà trường kỷ niệm 30 năm thành lập. Trong chuyến công tác lần này, Giáo sư đã đồng hành cùng VLU với chuỗi workshop về công nghệ trải nghiệm và công nghiệp sáng tạo - những lĩnh vực đang mở ra nhiều cơ hội mới cho sinh viên. Hôm nay, chúng tôi rất mong được lắng nghe những cảm nhận của Giáo sư về chuyến thăm lần này cũng như về sinh viên Văn Lang. 

Trước hết, Giáo sư có thể chia sẻ đôi nét về trải nghiệm làm việc tại Trường Đại học Văn Lang trong vài ngày vừa qua không?

GS. Donald Marinelli: Đây là một chuyến thăm hai tuần thật tuyệt vời đối với tôi. Vì sao ư? Trước hết là vì sinh viên Văn Lang. Các bạn tò mò, tập trung và thực sự ham học. Với một người thầy, chẳng có điều gì tuyệt hơn là được gặp những người học muốn học. Vì thế, tôi thấy nơi đây là một “suối nguồn” của học tập và giảng dạy, và tôi yêu điều đó.

Tôi ấn tượng nhất là sự tôn trọng mà các bạn dành cho giảng viên. “Tôn trọng” ở đây nghĩa là gì? Là mong muốn lắng nghe, chia sẻ thông tin và tri thức. Ở các bạn, tôi thấy được sự tò mò, hào phóng và cởi mở: “Đây là một người đến từ nền tảng, văn hóa khác, đã đi khắp thế giới - thật mong chờ để được nghe những điều mà thầy có thể chia sẻ với mình.” Đó là chia sẻ trí tuệ, cũng như chia sẻ về công nghệ, truyền thông, phần cứng, phần mềm. Một sự cân bằng đẹp, và sinh viên Văn Lang quan tâm tới cả hai. Điều đó khiến tôi rất hào hứng.

Môi trường tại Văn Lang hiện nay năng động hơn bao giờ hết. Từ các tòa nhà, không gian, cách bố trí đến tinh thần cởi mở của trường. Tại tầng trệt, tôi rất thích nhìn sinh viên làm bài, sáng tạo, làm việc. Có thật nhiều sức sống, nhiều năng lượng,  rất truyền cảm hứng. Bước vào khuôn viên là tôi muốn thốt lên: “Đi thôi, bắt đầu thôi! Tôi sẽ dạy cho các bạn, và các bạn cũng sẽ dạy lại cho tôi.”

Điều gì truyền cảm hứng để ông hợp tác và hỗ trợ Văn Lang? Và điều gì khiến ông nhận lời trở thành Đồng Giám đốc Viện Công nghệ Trải nghiệm?

GS. Donald Marinelli: Tôi gắn bó với công nghệ trải nghiệm khoảng 25–30 năm, nhưng khởi đầu là một giáo sư kịch nghệ. Sân khấu, tương tác, diễn xuất, khán giả - tất cả đã nằm trong “DNA” của tôi. Với truyền thông tương tác và công nghệ sáng tạo, ai cũng có cơ hội trở thành người sáng tạo. Và điều tôi nhận thấy là giới trẻ ở khắp nơi đều chung nhịp quan tâm đó. Công nghệ sáng tạo được mong muốn và chào đón ở Việt Nam cũng giống như ở Mỹ, ở châu Âu hay Brazil. Nói ngắn gọn: công nghệ sáng tạo là ngôn ngữ chung của người trẻ trên toàn thế giới.

Cho phép tôi thừa nhận một “định kiến”: tôi tin mọi ngành đều cần công nghệ sáng tạo. Nếu bạn học khoa học, hãy thử tạo một trò chơi, một thế giới ảo, một trải nghiệm nhập vai để truyền đạt tri thức. Hãy đặt câu hỏi: làm sao để lĩnh vực của mình hấp dẫn hơn, thú vị hơn, cuốn hút hơn, và gần gũi hơn với người trẻ trong một thế giới sống động và liên tục chuyển động? Đó là lời khuyên của tôi.

Nhìn lại hành trình giảng dạy và nghiên cứu, những giá trị hay niềm tin cốt lõi nào ông luôn giữ vững, kể cả khi có người không đồng tình?

GS. Donald Marinelli: Khi trở thành giáo sư và nhận đủ học vị - cử nhân, thạc sĩ, tiến sĩ, rồi giáo sư - ta rất dễ rơi vào chiếc bẫy nghĩ rằng mình đã biết đủ nhiều. Chìa khóa của một người thầy giỏi, theo tôi, là dám thừa nhận điều mình chưa biết. Điều này không hề dễ với những ai đã đi rất xa trong học thuật. Nhiều khi tôi tự thấy mình là người “ngây ngô” nhất trong phòng. Và tôi luôn tin rằng chúng ta phải lắng nghe người trẻ, bởi họ đang hòa nhịp với thế giới thật. Là giáo viên, đôi lúc ta vô tình tạo ra khoảng cách - mải mê dạy học rồi lại lên văn phòng. Trong khi đó, các bạn trẻ thì sống cuộc sống mỗi ngày. Thế nên tôi có thể học từ họ nhiều chẳng kém gì họ học từ tôi.

Nhìn lại hành trình cá nhân, có khoảnh khắc nào thực sự làm thay đổi cách ông nhìn về việc học, việc dạy, hay thậm chí là chính bản thân mình không?

GS. Donald Marinelli: Đây thật là một câu hỏi khó! Khoảnh khắc định hình đời tôi có lẽ đến từ rất sớm. Tôi lớn lên trong một gia đình và văn hóa nơi người trẻ thường bị nhắc là phải “giữ im lặng, đừng nói nhiều”. Ở tiểu học, có lần tôi được ra đề bài là phải viết một câu chuyện và kể trước lớp. Khi kể xong, cả lớp đã vỗ tay. Lúc đó tôi đã nghĩ: “Wow, mình vừa kể một câu chuyện khiến họ thích đến mức vỗ tay.” Khoảnh khắc đó khiến tôi nhận ra: mình có thể tạo ảnh hưởng, tạo ý nghĩa và kết nối với người khác. Từ đó, tôi bước vào con đường trở thành diễn viên, rồi đạo diễn, rồi giáo viên. Và rồi năm mươi năm sau, tôi đang có mặt ở đây.

Sau chuỗi workshop lần này, bài học mà ông mong nhất sinh viên có thể mang về và ghi nhớ sẽ là gì?

GS. Donald Marinelli: Bài học quan trọng nhất: việc học của bạn diễn ra 24 giờ mỗi ngày. Không chỉ là ở trong lớp học, bài kiểm tra hay bài giảng - mọi thứ quanh bạn đều là thế giới, là tri thức. Hãy dùng công nghệ để kết nối với thế giới, và tôi thấy sinh viên Văn Lang đang làm điều đó rồi. Hãy tiếp tục. Ngay cả khi ở nhà, thậm chí khi sắp ngủ, vẫn có thể học thêm điều gì đó.
Giáo dục là 24/7, 365 ngày - không bao giờ dừng. Bạn có thể học từ những nơi không ngờ nhất: người pha cà phê, người thợ sửa xe… Hãy là một “miếng bọt biển”: thấm, đón nhận, rồi tự mình nhận ra điều gì quan trọng, phù hợp. Và nhớ nhé: bạn là người cầm lái cuộc đời mình.

Ông muốn gửi gắm điều gì đến sinh viên VLU và những người trẻ đang xem video này?

GS. Donald Marinelli: Lời khuyên của tôi dành cho người trẻ hôm nay - thế giới của bạn rất khác thế giới tôi trước đây. Ngày trước, muốn học gì tôi phải lục bách khoa toàn thư, phải đi tìm đúng loại sách. Còn bây giờ, tri thức nằm ngay trên điện thoại các bạn. Tri thức chỉ cách mỗi một cú chạm. Hãy khám phá, hãy gõ cửa, rồi cánh cửa sẽ mở ra. Việc học của thế hệ các bạn là 24/7. Bạn có thể học rất nhiều, đôi khi còn nhiều hơn bên ngoài lớp học. Hãy tận dụng điều đó.

Có thể nghe lạ tai, nhưng Việt Nam là một đất nước trẻ - với rất nhiều người trẻ. Các bạn có thể dạy cho thế giới nhiều điều: các bạn có hàng ngàn năm văn hóa bản địa, đồng thời đang hòa nhịp với thế kỷ 21. Khi kết hợp văn hóa Việt Nam với công nghệ của thế kỷ 21, những điều thú vị sẽ xảy ra, và thế giới sẽ nhìn về Việt Nam vì các bạn. Hoa Kỳ sắp chạm mốc 250 tuổi, chúng tôi như “người già” rồi, còn các bạn là thế hệ trẻ. 
Hãy dạy cho chúng tôi cách yêu Trái đất này và yêu thương lẫn nhau nhé.

Cùng xem video dưới đây để lắng nghe và cảm nhận trọn vẹn thông điệp thầy gửi đến thế hệ trẻ tại Trường Đại học Văn Lang.

Tin: Minh Chiến
Ảnh: Tổng hợp